Thực hiện Nghị định số 36/1998 của Chính phủ, huyện Tam Dương được tái lập và đi vào hoạt động từ ngày 1/9/1998. Suốt 25 năm qua, được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, sự phối hợp giúp đỡ của các sở, ban, ngành, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc trong huyện đã phát huy truyền thống cách mạng, nỗ lực vượt qua mọi khó khăn, cần cù lao động, sáng tạo để đạt được nhiều thành tựu quan trọng.
Bí thư Huyện ủy Tam Dương Nguyễn Thanh Tùng. Ảnh: Khánh Linh
Khi mới tái lập, Tam Dương gặp rất nhiều khó khăn, kinh tế chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, kết cấu hạ tầng kỹ thuật yếu kém, công nghiệp hầu như chưa có, thương mại là lĩnh vực chính trong ngành dịch vụ nhưng quy mô nhỏ bé.
Từ thực tế đó, Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXVI, nhiệm kỳ 2000 - 2005 đã xác định mục tiêu chủ yếu là chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, phát triển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đưa ra nhiều giải pháp hữu hiệu, đồng thời, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện thắng lợi nhiệm vụ đã đề ra.
Trước những khó khăn, bộn bề trong những ngày đầu tái lập, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân huyện Tam Dương với quyết tâm chính trị xây dựng quê hương giàu mạnh, BCH Đảng bộ huyện đã đề ra những mục tiêu phù hợp với từng giai đoạn.
Đồng thời, xác định mục tiêu trước mắt là lấy nông nghiệp làm yếu tố thúc đẩy nền kinh tế; phát huy tối đa các thế mạnh, tiềm năng ở địa phương có nhiều đồi gò, đồng cỏ, bằng mọi cách làm linh hoạt, sáng tạo đã biến vườn đồi thành những mùa hoa trái.
Chỉ trong thời gian ngắn triển khai chương trình cây ăn quả tập trung, phát triển kinh tế đồi rừng, diện tích trồng cây ăn quả tăng đáng kể, từ 160 ha (ngày đầu tái lập huyện) tăng lên hơn 425 ha (năm 1998), góp phần đưa nhóm ngành nông, lâm nghiệp của huyện chiếm tỷ trọng lớn với 65% cơ cấu nền kinh tế.
Mặc dù tỷ trọng kinh tế giữa các lĩnh vực có sự chênh lệch, bất hợp lý (ngành nông, lâm nghiệp chiếm 65%; công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp (CN-TTCN) chỉ chiếm 16%), song, với định hướng lâu dài, huyện vẫn xem CN-TTCN là một trong những mũi nhọn về kinh tế để đầu tư phát triển.
Với sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị từ huyện đến cơ sở, Tam Dương sớm hoàn thành nhiệm vụ quan trọng là quy hoạch huyện lỵ, xây dựng xã Hợp Hòa trở thành trung tâm chính trị, kinh tế - xã hội, có đầy đủ các yếu tố và dáng dấp một đô thị, đồng thời, tiếp tục xây dựng chiến lược phát triển kinh tế - xã hội.
Sau 25 năm tái lập, huyện Tam Dương có những bước tiến ngoạn mục, đạt được nhiều thành tựu quan trọng, toàn diện trên tất cả các lĩnh vực, đưa Tam Dương vững bước đi lên. Từ một huyện thuần nông, Tam Dương đã bứt phá, chuyển động mạnh mẽ với khát vọng trở thành huyện công nghiệp vào năm 2030.
Trong giai đoạn phát triển mới, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc trong huyện luôn phát huy truyền thống cách mạng, kế thừa, phát huy những thành tựu, kết quả đã đạt được của các thế hệ đi trước; đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, khắc phục khó khăn, nỗ lực phấn đấu để đạt được những kết quả quan trọng.
Từ một huyện nghèo, thu ngân sách nhà nước chỉ đạt hơn 5,2 tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người đạt gần 3 triệu đồng/năm, đến nay, Tam Dương đã trở thành huyện có nền kinh tế khá của tỉnh và phát triển toàn diện trên tất cả các mặt.
Tốc độ tăng trưởng kinh tế năm sau cao hơn năm trước, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp - xây dựng; thương mại - dịch vụ; giảm dần tỷ trọng nông, lâm nghiệp, thủy sản.
Tổng giá trị sản xuất trên địa bàn huyện đến cuối năm 2022 đạt hơn 8.700 tỷ đồng, tăng gần 229% so với thời kỳ đầu tái lập huyện. Tổng thu ngân sách đạt hơn 1.900 tỷ đồng, tăng 1.894 tỷ đồng so với năm 1998; thu nhập bình quân đầu người đạt trên 60 triệu đồng/năm.
Lĩnh vực văn hóa - xã hội đạt được những kết quả quan trọng. Công tác đảm bảo an ninh chính trị được giữ vững, trật tự an toàn xã hội được đảm bảo.
Trên cơ sở vận dụng linh hoạt các chủ trương, đường lối của Đảng vào thực tiễn, xác định đúng đắn chiến lược phát triển, lộ trình và bước đi phù hợp. Nhiều nghị quyết, chương trình, kế hoạch, cơ chế, chính sách của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh được phát huy hiệu quả tại cơ sở.
Xác định giao thông là “huyết mạch” trong phát triển kinh tế - xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, huyện Tam Dương đã tranh thủ mọi nguồn lực để xây dựng hạ tầng giao thông.
Đến nay, hệ thống giao thông đối ngoại, đối nội trên địa bàn huyện được đầu tư đồng bộ, hiện đại, góp phần đẩy mạnh thu hút đầu tư, khai thác tối đa các tiềm năng, thế mạnh của huyện, tạo đà thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển.
Bước vào thời kỳ đổi mới, huyện Tam Dương xác định phát triển công nghiệp sẽ tạo bước đột phá cho tăng trưởng kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân. Những năm qua, huyện tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, quyết liệt công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, xây dựng, hoàn thiện các công trình hạ tầng do tỉnh và huyện đầu tư trên địa bàn, tạo điều kiện thuận lợi nhằm kết nối giữa huyện với các địa phương trong tỉnh, giữa các khu, cụm công nghiệp để thu hút các nhà đầu tư, phát triển công nghiệp theo đúng định hướng.
Theo quy hoạch, Tam Dương có 4 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 540 ha và 7 cụm công nghiệp với tổng diện tích hơn 600 ha. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, đến nay, trên địa bàn huyện đã có 2 khu công nghiệp và 2 cụm công nghiệp đang triển khai xây dựng.
Huyện đã thu hút hơn 300 doanh nghiệp hoạt động trên các lĩnh vực. Hiện nay, tổng giá trị sản xuất ngành công nghiệp - xây dựng trên địa bàn đạt hơn 5.100 tỷ đồng, chiếm 57,4% cơ cấu kinh tế của huyện, tăng trên 41,4% so với năm đầu tái lập huyện.
Tỷ trọng nhóm ngành nông, lâm nghiệp, thủy sản giảm mạnh trong cơ cấu kinh tế của huyện, song, giá trị sản xuất của nhóm ngành này vẫn tăng đáng kể. Huyện đã chỉ đạo việc phát triển nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa; phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao... nhằm tăng năng suất, chất lượng sản phẩm của ngành nông nghiệp.
Cùng với đó, xây dựng nông thôn mới được triển khai tích cực. Đến nay, huyện có 3 xã đạt chuẩn xã nông thôn mới nâng cao; 6 thôn đạt chuẩn thôn NTM kiểu mẫu. Phấn đấu hết năm 2023 có thêm 3 xã đạt chuẩn xã NTM nâng cao là: Thanh Vân, Đạo Tú và Duy Phiên.
Việc triển khai thí điểm xây dựng 3 “Làng văn hóa kiểu mẫu” được Thường trực, Ban Thường vụ Huyện ủy và cả hệ thống chính trị của huyện đặc biệt quan tâm chỉ đạo quyết liệt. Đến nay, các hạng mục của làng văn hóa kiểu mẫu đang được triển khai tích cực, dự kiến hoàn thành đúng kế hoạch của Tỉnh ủy.
Cùng với những thành tựu phát triển kinh tế, các lĩnh vực về văn hóa, y tế, giáo dục và an sinh xã hội được cấp ủy, chính quyền các cấp trên địa bàn huyện thường xuyên quan tâm đầu tư, góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân.
Đến nay, tỷ lệ hộ nghèo của huyện giảm còn 0,73%; thu nhập bình quân đầu người đạt trên 60 triệu đồng/năm. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm, quốc phòng được giữ vững, tạo môi trường thuận lợi để phát triển kinh tế - xã hội.
Nhất quán quan điểm xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt, 25 năm qua, cùng với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế, công tác xây dựng Đảng luôn được cấp ủy, chính quyền các cấp coi trọng.
Từ đầu nhiệm kỳ 2020-2025 đến nay, Đảng bộ huyện chú trọng công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh. Trọng tâm là xây dựng Đảng vững mạnh trên cả 3 mặt: tư tưởng, chính trị và tổ chức, nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền, sức chiến đấu của các tổ chức cơ sở Đảng. Chính quyền các cấp thay đổi từ chính quyền quản lý sang chính quyền vừa quản lý vừa phục vụ.
Với việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng theo hướng sâu sát, cụ thể, gần dân, sát dân và hướng tới người dân, công tác xây dựng Đảng, hệ thống chính trị, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội từ huyện đến cơ sở được quan tâm, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.
Qua đó, phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân; thể hiện ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong thực hiện các chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội của huyện.
Thời gian tới, cấp ủy, chính quyền các cấp trên địa bàn huyện tăng cường xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh. Tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở Đảng; xây dựng đội ngũ đảng viên thật sự tiên phong, gương mẫu.
Nhiệm vụ trước mắt là tập trung chỉ đạo đảm bảo tiến độ thực hiện các chỉ tiêu, nhiệm vụ trọng tâm về kinh tế - xã hội được Ban Thường vụ Tỉnh ủy giao năm 2023 cho người đứng đầu cơ quan, đơn vị. Hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXX đề ra.
Đồng thời, tiếp tục khai thác tốt tiềm năng, lợi thế, huy động và sử dụng có hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng nâng cao giá trị sản xuất, tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ và phát triển nông nghiệp hàng hóa.
Tập trung xây dựng nông thôn mới theo tiêu chí nâng cao, kiểu mẫu. Nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo; phát triển toàn diện các lĩnh vực văn hóa, y tế; bảo đảm an sinh xã hội; nâng cao thu nhập và chất lượng sống của nhân dân. Giữ vững ổn định an ninh chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội.
Những bứt phá, sáng tạo của huyện Tam Dương cho thấy những quyết sách đúng đắn, quyết tâm cao của Đảng bộ, chính quyền và hệ thống chính trị từ huyện đến cơ sở không ngừng đổi mới, hành động quyết liệt, từ chiến lược, kiến tạo hành lang phát triển đến các giải pháp ngắn hạn và dài hạn; huy động, khơi thông tối đa mọi nguồn lực, tháo gỡ những nút thắt, “điểm nghẽn”, vượt qua mọi khó khăn, phấn đấu thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng huyện Tam Dương phát triển toàn diện, bền vững, trở thành huyện công nghiệp vào năm 2030.
Nguyễn Thanh Tùng
(Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Huyện ủy Tam Dương)