Xã Hội

Phát huy giá trị của trò chơi, trò diễn dân gian trong lễ hội cổ truyền

Thứ Tư, 27/10/2021

Trong các lễ hội cổ truyền, các trò chơi, trò diễn dân gian có vai trò quan trọng, góp phần nâng cao giá trị, nét đẹp văn hóa truyền thống, thể hiện bản sắc của mỗi cộng đồng, dân tộc. Tuy nhiên, một số trò chơi, trò diễn dân gian trong các lễ hội đang dần bị mai một, từ đó, đặt ra nhu cầu cấp thiết cần phải khôi phục và bảo tồn nét đẹp văn hóa này.

Trò chơi kéo co được người dân tộc Cao Lan, xã Quang Yên, huyện Sông Lô yêu thích trong Lễ hội Xuống đồng. Ảnh: Kim Ly

Nguy cơ mai một

Vĩnh Phúc là miền đất thuộc vùng trung tâm kinh đô Văn Lang xưa, nơi lưu trữ kho tàng di sản văn hóa đồ sộ, độc đáo của dân tộc. Theo thống kê, trên địa bàn tỉnh có hơn 1.300 di tích lịch sử - văn hóa, gần 400 lễ hội; gắn với các lễ hội là các trò chơi, trò diễn dân gian phong phú, đa dạng, hấp dẫn, đậm đà bản sắc dân tộc, phản ánh sắc thái văn hóa đặc trưng của các địa phương.

Trò chơi, trò diễn dân gian thể hiện rõ nét các yếu tố về lịch sử, phong tục tập quán của nhân dân dưới các hình thức vui chơi giải trí, thi khéo đua tài, luyện tập cơ bắp, sẵn sàng chiến đấu, khuyến khích canh tác, gieo trồng... Các trò chơi, trò diễn dân gian thường được tổ chức tại di tích lịch sử - văn hóa như đình, miếu, đền, phủ, điện...

Hiện nay, các lễ hội truyền thống trên địa bàn tỉnh vẫn còn lưu giữ nhiều trò chơi, trò diễn dân gian độc đáo như trò leo cầu ùm, bơi chải, kéo Song (Bình Xuyên); rước Thánh, cướp cây bông, cướp chiếu (Tam Dương); trâu rơm bò rạ, đập nồi đập niêu, nấu cơm thi (Vĩnh Tường); ném còn, đi cà kheo, bắn nỏ của đồng bào dân tộc Cao Lan (Sông Lô)…

Các trò chơi, trò diễn dân gian thu hút đông đảo người dân tham gia, từ trẻ em, người già, thanh niên, tạo nên bầu không khí sôi động của lễ hội.

Tuy nhiên, một số lễ hội trên địa bàn tỉnh đã lược bỏ hoặc ngừng tổ chức các trò chơi, trò diễn dân gian. Nguyên nhân là do một bộ phận giới trẻ hiện không còn mặn mà với các trò chơi dân gian truyền thống mà ưa chuộng các môn thể thao hiện đại như bóng chuyền hơi, bóng đá, cầu lông...

Mặt khác, nhiều địa phương gặp khó khăn trong việc huy động nguồn kinh phí để tổ chức các trò chơi, trò diễn dân gian trong các lễ hội.

Chủ tịch UBND xã Đại Đồng, huyện Vĩnh Tường Chu Văn Sang cho biết: “Trước đây, phần hội trong lễ hội xã Đại Đồng có rất nhiều trò chơi dân gian đặc sắc như cờ người, đập nồi đập niêu, bịt mắt bắt vịt; về trò diễn có “trâu rơm bò rạ”.

Đến nay, xã vẫn duy trì tổ chức trò diễn “trâu rơm bò rạ” trong lễ hội Trình nghề ngày mùng 4 tháng Giêng hằng năm, thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách thập phương tới tham quan, thưởng thức.

Tuy nhiên, các trò chơi dân gian trong lễ rước Thánh trước đây hiện ít được tổ chức. Điều này là do một bộ phận lớn giới trẻ không ưa chuộng các trò chơi dân gian truyền thống".

Việc tổ chức các trò chơi, trò diễn dân gian trong các lễ hội đã tạo ra không gian văn hóa độc đáo, giúp nhân dân và du khách có những trải nghiệm thú vị, làm cho phần hội trở nên ý nghĩa hơn.

Bảo tồn bằng cách nào?

Để khôi phục các trò chơi, trò diễn dân gian, hiện nay, các nhà trường đã đưa các trò chơi dân gian vào các hoạt động ngoại khóa nhằm tạo không khí giao lưu sôi nổi, đoàn kết, góp phần giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

Để tiếp tục bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa của tỉnh, trong đó, có các trò chơi, trò diễn dân gian trong giai đoạn hiện nay và những năm tiếp theo, mới đây, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch về việc tái hiện trò chơi, trò diễn dân gian trong các lễ hội tiêu biểu tỉnh Vĩnh Phúc qua hình thức sân khấu hóa, giai đoạn 2021-2025. Thực hiện kế hoạch của UBND tỉnh, Sở VH-TT&DL giao nhiệm vụ cho các phòng chuyên môn, đơn vị sự nghiệp; đề nghị chính quyền địa phương và các sở, ngành liên quan phối hợp triển khai thực hiện.

Theo đó, trên cơ sở kịch bản gốc các trò chơi, trò diễn dân gian được phê duyệt, Trung tâm Văn hóa tỉnh tham mưu lãnh đạo Sở VH-TT&DL xây dựng kịch bản chuyển thể sân khấu; tổ chức dàn dựng, tập luyện, biểu diễn các trò chơi, trò diễn dân gian sau khi kịch bản sân khấu được phê duyệt; tổ chức các hoạt động biểu diễn, tham gia các kỳ liên hoan, hội thi, hội diễn; thu âm, ghi hình, phát sóng trên chuyên mục Văn học - Nghệ thuật của Đài PT-TH tỉnh; đẩy mạnh hoạt động truyền thông, quảng bá, tăng cường giới thiệu nội dung và chương trình hoạt động của các trò chơi, trò diễn dân gian qua hình thức sân khấu hóa trên các phương tiện thông tin đại chúng, website, mạng xã hội. Qua đó, từng bước khôi phục, bảo tồn các trò chơi, trò diễn dân gian trong các lễ hội truyền thống.

Bạch Nga



TAG:
Tin tức Mới:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: