Đưa nghị quyết ĐH Đảng bộ tỉnh vào cuộc sống

Cánh đồng mẫu lớn- Bước đột phá trong nông nghiệp

Thứ Năm, 24/09/2015

Với những ưu điểm, giảm chi phí, tăng năng suất, hiệu quả kinh tế và ổn định đầu ra sản phẩm, mô hình "Cánh đồng mẫu lớn" đã và đang cho thấy hiệu quả và phương thức tổ chức sản xuất liên kết "4 nhà" góp phần thay đổi tư duy theo hướng sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn, phục vụ đắc lực Đề án tái cơ cấu ngành Nông nghiệp của tỉnh.

Nền tảng xây dựng cánh đồng mẫu

Điều kiện để trở thành "Cánh đồng mẫu lớn" phải có diện tích đủ lớn; gieo cấy cùng một loại giống, đồng trà; cùng thực hiện một quy trình kỹ thuật canh tác; đưa máy móc vào thực hiện các khâu làm đất, gieo cấy, thu hoạch; phối hợp với các doanh nghiệp tổ chức thu mua sản phẩm. Theo Nghị quyết số 21 của Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, năm 2011 khẳng định: Xây dựng cánh đồng mẫu lớn là một trong những giải pháp quan trọng lâu dài góp phần tái cơ cấu Ngành Nông nghiệp, nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững. Hiện mô hình cánh đồng mẫu lớn đã được Bộ NN&PTNT phát động, triển khai sâu rộng và được các tỉnh, thành trong cả nước hưởng ứng mạnh mẽ. Đây được coi là hướng đi quan trọng trong sản xuất lúa gạo nói riêng, sản xuất trồng trọt nói chung.

Nông dân xã Hợp Thịnh (Tam Dương) đưa cơ giới hóa vào thu hoạch lúa vụ Mùa 2015.

 

Với lợi thế nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, liền kề với thủ đô Hà Nội và có 3 vùng sinh thái: Đồng bằng, trung du và miền núi đã tạo điều kiện cho Vĩnh Phúc phát triển một nền nông nghiệp đô thị, tạo ra sản phẩm hàng hóa chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao của cư dân khu vực đô thị và công nghiệp. Những năm qua, tỉnh ta đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách đầu tư, hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, trong đó tập trung xây dựng quy hoạch vùng; đẩy mạnh ứng dụng các thành tựu khoa học,công nghệ tiên tiến vào sản xuất; xây dựng cơ chế chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào địa bàn nông thôn, đặc biệt là các doanh nghiệp tiêu thụ và chế biến sản phẩm nông nghiệp. Theo đó, trong 3 năm (2013 - 2015), tỉnh đã bố trí trên 45,6 tỷ đồng từ ngân sách để hỗ trợ phát triển trồng trọt sản xuất hàng hóa...Nhờ vậy, cơ cấu cây trồng, mùa vụ chuyển dịch mạnh theo hướng hàng hóa, từng bước gắn sản xuất với chế biến và thị trường tiêu thụ; các tiến bộ kỹ thuật tiếp tục được áp dụng rộng rãi; cơ giới hóa được đưa vào hầu hết các khâu của quá trình sản xuất, tạo ra năng suất lao động cao, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm. Đã hình thành các vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn như: Lúa chất lượng cao (Yên Lạc, Vĩnh Tường); bí đỏ, bí xanh (Vĩnh Tường, Lập Thạch, Tam Dương); dưa chuột, cà chua, dưa hấu (Tam Dương, Bình Xuyên, Vĩnh Tường); su su (Tam Đảo); Thanh long ruột đỏ (Lập Thạch)...góp phần tăng thu nhập, cải thiện đời sống nông dân, mở ra hướng sản xuất mới, liên kết nhiều hộ để phát triển kinh tế.

Tuy nhiên, sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh quy mô vẫn còn nhỏ lẻ, manh mún, chủ yếu là kinh tế hộ; sản phẩm hàng hoá ít, chất lượng chưa cao; sự gắn kết giữa sản xuất và tiêu thụ, giữa nông dân và doanh nghiệp còn lỏng lẻo; thị trường tiêu thụ còn hạn chế... Một số nông sản, thực phẩm đặc trưng của tỉnh có chất lượng cao nhưng chưa xây dựng thành thương hiệu. Chất lượng nguồn nhân lực còn thấp, chuyển dịch cơ cấu lao động còn chậm; việc làm, thu nhập, đời sống của một bộ phận dân cư nông thôn còn khó khăn. Vì vậy, việc xây dựng “Cánh đồng mẫu” nhằm sản xuất tập trung theo hướng hàng hóa quy mô lớn, hiệu quả cao gắn với quy hoạch xây dựng nông thôn mới, quy hoạch vùng; hình thành nhóm hộ sản xuất cùng áp dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật từ giống, canh tác, cơ giới hóa, quản lý đồng ruộng, cây trồng và dịch bệnh, tạo chuỗi sản xuất hợp lý, tiết kiệm chi phí, bảo vệ môi trường, tạo ra sản phẩm an toàn với giá trị cao, là tiền đề cho một nền nông nghiệp hiện đại, phát triển bền vững.

Hiệu quả liên kết "4 nhà"

Với mục tiêu phát huy mối liên kết sản xuất - tiêu thụ sản phẩm, tạo đầu ra ổn định với lợi nhuận cao, giúp nông dân yên tâm sản xuất; vụ Xuân năm 2014, Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư tỉnh phối hợp với Công ty Cổ phần Giống cây trồng Trung ương, Công ty Cổ phần Super Phốt phát & Hóa chất Lâm Thao triển khai mô hình xây dựng cánh đồng mẫu tại xã Hợp Thịnh (Tam Dương), quy mô 50ha với giống lúa Thiên ưu 8 và xã Tề Lỗ (Yên Lạc) quy mô 20 ha, với giống lúa Khang dân đột biến. Công ty Cổ phần Giống cây trồng Trung ương bao tiêu toàn bộ sản phẩm, với tỷ lệ 1 kg thóc giống bằng 1,3 kg thóc thịt. Với cách làm này, nông dân tham gia mô hình được lợi thêm từ 500 - 600 nghìn đồng/sào (tăng thêm giá trị khoảng 30%).

Khẳng định hiệu quả của mô hình, vụ Mùa năm 2015, Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư tỉnh tiếp tục triển khai mô hình xây dựng cánh đồng mẫu tại xã Phú Xuân (Bình Xuyên) quy mô 50 ha, với giống lúa Thiên ưu 8. Bà Lê Thị Hương, Giám đốc HTX Dịch vụ nông nghiệp Nhân Lý, xã Phú Xuân cho biết, với phương thức áp dụng đồng bộ quy trình sản xuất từ giống, phân bón, chăm sóc cho đến thu hoạch, mô hình đạt kết quả khả quan: Lúa sinh trưởng, phát triển tốt; gọn khóm, độ thuần đồng ruộng khá; số bông hữu hiệu trên khóm và tỷ lệ thành bông cao; năng suất đạt 225 kg/sào, cao hơn Khang Dân 18 (đối chứng) là 36 kg/sào (tương đương 10 tạ/ha). UBND xã đã ký hợp đồng với HTX bao tiêu toàn bộ sản phẩm lúa cho nông dân. Sau khi trừ chi phí, người nông dân thu lãi trên 830 nghìn đồng/sào, cao hơn gần 545 nghìn đồng/sào so với đối chứng (tương đương 15 triệu đồng/ha).Vì vậy, bà con nông dân rất phấn khởi, mong muốn mô hình tiếp tục được nhân ra diện rộng ở các vụ tiếp theo.

Theo đánh giá của lãnh đạo UBND xã Phú Xuân, với việc tổ chức sản xuất hàng hóa lúa chất lượng cao theo mô hình "Cánh đồng mẫu" là một trong các giải pháp nhằm thực hiện tiêu chí thu nhập trong Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới đã và đang được triển khai ở địa phương. Mô hình giải quyết được tình trạng thiếu hụt nhân lực lúc mùa vụ, giảm được chi phí trong sản xuất thông qua việc áp dụng đồng bộ quy trình kỹ thuật canh tác và đưa máy móc vào đồng ruộng, tạo hướng đi mới trong sản xuất nông nghiệp ở địa phương.

Ông Vũ Khắc Minh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư tỉnh cho rằng, lâu nay người nông dân trồng lúa chưa có lãi hoặc lãi ít có một phần nguyên nhân do đồng ruộng manh mún, chi phí cho sản xuất và phân bón cao, đặc biệt là đầu ra của sản phẩm không ổn định. Khi có sự liên kết chặt chẽ giữa “4 nhà” các chi phí sẽ giảm xuống, chất lượng, giá thành tăng, người dân sẽ có thu nhập. Điều đó được thể hiện, sau một số vụ trình diễn, mô hình "Cánh đồng mẫu" đã khẳng định những ưu thế vượt trội so với phương thức canh tác truyền thống, giúp nông dân có thu nhập cao hơn 30% so với trước.

Với mục tiêu đến năm 2020, toàn tỉnh có 10% diện tích đất canh tác (khoảng 3.000 ha lúa và 1.500 ha cây màu) sản xuất theo mô hình "Cánh đồng mẫu.". Hiện nay, cùng với việc tham mưu cho các địa phương quy hoạch chi tiết các vùng sản xuất tập trung chuyên canh, thâm canh các loại cây trồng phù hợp với thổ nhưỡng và cho giá trị kinh tế cao; tìm kiếm các doanh nghiệp, công ty trong và ngoài tỉnh ký hợp đồng tiêu thụ nông sản cho nông dân, ngành Nông nghiệp kiến nghị, tỉnh cần có những cơ chế hỗ trợ cho liên minh sản xuất mới giữa doanh nghiệp và nông dân; xây dựng những vùng chuyên canh sản xuất hàng hóa tập trung nhằm tăng khả năng cạnh tranh sản phẩm, góp phần giải quyết đầu ra cho nông sản.

Bài, ảnh Mai Liên



TAG:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: