Đưa nghị quyết ĐH Đảng bộ tỉnh vào cuộc sống

Phòng, chống oan, sai trong việc áp dụng pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự

Thứ Sáu, 13/03/2015

Với hàng nghìn vụ án được các cơ quan tiến hành tố tụng trên địa bàn tỉnh điều tra, truy tố, xét xử trong những năm qua song qua giám sát của Đoàn ĐBQH khóa XIII của tỉnh, Đoàn chưa phát hiện trường hợp bị oan, chưa phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong hoạt động tố tụng, chưa phát hiện tình trạng bức cung, nhục hình và tiêu cực trong công tác điều tra, truy tố, xét xử.

Bộ Luật Hình sự quy định, chỉ người nào phạm một tội đã được Bộ Luật Hình sự quy định mới phải chịu trách nhiệm hình sự. Bên cạnh đó, Bộ Luật Tố tụng hình sự quy định trình tự, thủ tục khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án hình sự; quyền và nghĩa vụ của những người tham gia tố tụng và của các cơ quan Nhà nước, tổ chức xã hội và công dân..., nhằm phát hiện chính xác, nhanh chóng và xử lý công minh, kịp thời mọi hành vi phạm tội, không để lọt tội phạm, không làm oan người vô tội. Mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật. Bất cứ người nào phạm tội đều bị xử lý theo pháp luật. Không ai có thể bị bắt, nếu không có quyết định của Tòa án, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát. Việc bắt và giam giữ người phải theo đúng quy định của Bộ luật này. Nghiêm cấm mọi hình thức truy bức, nhục hình. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn xảy ra các trường hợp oan, sai trong việc áp dụng pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự cũng như việc bồi thường thiệt hại cho người bị oan trong hoạt động tố tụng hình sự.

Với mục đích xem xét, đánh giá thực trạng tình hình, xác định nguyên nhân, trách nhiệm dẫn đến tình trạng oan, sai trong điều tra, truy tố, xét xử án hình sự và việc bồi thường thiệt hại cho người bị oan; những khó khăn, vướng mắc và giải pháp khắc phục; đề xuất sửa đổi, bổ sung chính sách, pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự và trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, Đoàn Đại biểu Quốc hội khóa XIII của tỉnh tổ chức giám sát về tình hình oan, sai trong việc áp dụng pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự và việc bồi thường thiệt hại cho người bị oan trong hoạt động tố tụng hình sự theo quy định của pháp luật trên địa bàn tỉnh.

Trong điều kiện tội phạm gia tăng, thủ đoạn tinh vi, tội phạm công nghệ cao song công tác đấu tranh phòng chống tội phạm của tỉnh được thực hiện tốt, đảm bảo an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh.

Công tác giải quyết tố giác, tin báo tội phạm được chú trọng, đã mở các đợt cao điểm để trấn áp tội phạm, tệ nạn xã hội, kiềm chế sự gia tăng tội phạm, kịp thời làm rõ các vụ phạm pháp hình sự trên địa bàn; cơ bản giải quyết các vụ án hình sự đảm bảo đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không bỏ lọt tội phạm, không làm oan người vô tội.

Tại huyện Bình Xuyên, từ ngày 1/10/2011 đến 30/9/2014, Công an huyện tiếp nhận 423 tin báo, tố giác tội phạm và kiến nghị khởi tố; đã giải quyết 416 tin, đạt 98,8%. Công an huyện thường xuyên mở các đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm, tệ nạn xã hội kiềm chế sự gia tăng tội phạm; kịp thời điều tra làm rõ các vụ phạm pháp hình sự trên địa bàn. Đã phát hiện, điều tra, làm rõ 274 vụ/544 bị can. Công tác điều tra giải quyết các vụ án hình sự luôn đảm bảo đúng người, đúng tội, không bỏ lọt tội phạm, không làm oan người vô tội, không dùng bức cung, nhục hình trong điều tra giải quyết các vụ án.

Trong công tác giải quyết án hình sự, TAND huyện thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật Hình sự; Bộ luật Tố tụng Hình sự; tạo mọi điều kiện thuận lợi để người tham gia tố tụng thực hiện đầy đủ các quyền và nghĩa vụ hợp pháp của mình. TAND huyện thụ lý 265 vụ/565 bị cáo, đã xét xử 256 vụ/554 bị cáo. Các vụ án đưa ra xét xử đều đảm bảo đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không để xảy ra việc kết án oan người không có tội và bỏ lọt tội phạm; hạn chế tới mức thấp nhất các bản án, quyết định bị hủy, sửa do lỗi chủ quan của thẩm phán; bảo đảm các quyết định cuả Tòa án ban hành đúng pháp luật.

VKSND huyện chủ động phối hợp với cơ quan điều tra- Công an, TAND huyện kiểm sát chặt chẽ quá trình giải quyết các vụ án. Việc chấp hành pháp luật của các cơ quan trong khối tư pháp được đảm bảo, không để xảy ra tình trạng oan sai, không có đơn thư khiếu kiện kéo dài.

Cũng trong 3 năm qua, cơ quan An ninh điều tra, Cảnh sát điều tra cấp tỉnh, cấp huyện đã giải quyết 3992/4080 tố giác, tin báo tội phạm, đạt 98,8%. Khởi tố, điều tra 2.807 vụ án, 5.401 bị can. Bắt, tạm giữ hình sự 2.423 người, tạm giam 4.085 người. Không có trường hợp nào oan, sai, bỏ lọt tội phạm. Cơ quan điều tra hai cấp không tiếp nhận đơn đề nghị bồi thường nào; không có trường hợp nào phải bồi thường thiệt hại cho người bị oan trong tố tụng hình sự. Thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, Viện kiểm sát nhân dân hai cấp đã thực hiện tương đối tốt chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động của cơ quan tư pháp. Tổng số vụ VKS phải giải quyết 2807 vụ/5528 bị can; đã giải quyết 2741 vụ/5427 bị can. Không có vụ án nào đình chỉ do không có sự việc phạm tội; do hành vi không cấu thành tội phạm. Không có đơn đề nghị bồi thường trong hoạt động tố tụng hình sự.

Các quyết định của Tòa án đảm bảo đúng pháp luật, hạn chế đến mức thấp nhất các bản án, quyết định bị sửa, bị hủy do lỗi chủ quan của thẩm phán. Tòa án nhân dân hai cấp đã giải quyết, xét xử 2737/2739 vụ án, 5446/5456 bị cáo, đạt 97% số vụ án và 98% số bị cáo.

Tuy không có vụ án nào dẫn đến oan, sai, phải bồi thường thiệt hại cho người bị oan nhưng vẫn còn những hạn chế trong các khâu điều tra, truy tố, xét xử: Chậm chuyển hồ sơ, chậm chuyển quyết định và tài liệu khởi tố vụ án đến Viện kiểm sát; thu thập lý lịch bị can không đủ. Chất lượng giải quyết, xét xử các vụ án hình sự tuy đã có tiến bộ nhưng vẫn còn những vụ án bị sửa, hủy do lỗi chủ quan của thẩm phán. Có một số trường hợp cán bộ Tòa án vi phạm về thời hạn gửi văn bản tố tụng. Một số trường hợp Kiểm sát viên thiếu sót hoặc thiếu kiên quyết trong quá trình kiểm sát điều tra dẫn đến vi phạm trong việc thu thập, đánh giá chứng cứ đã bị Tòa án trả hồ sơ. Luật sư, hội thẩm nhân dân có vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi cho bị can, bị cáo, tuy nhiên, chất lượng luật sư, hội thẩm nhân dân còn hạn chế.

Việc áp dụng pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự của các cơ quan tiên hành tố tụng trên địa bàn tỉnh đòi hỏi phải tuân theo trình tự, thủ tục chặt chẽ mà pháp luật quy định đồng thời cũng là hoạt động mang tính chủ động, sáng tạo của người áp dụng pháp luật. Vì vậy, để tránh làm oan người vô tội, bỏ lọt tội phạm, xét xử đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, trong thời gian tới, các cơ quan tiến hành tố tụng của tỉnh tiếp tục thực hiện tốt các nguyên tắc cơ bản trong hoạt động tố tụng: Xét xử độc lập, tranh tụng và suy đoán vô tội để đảm bảo tính khách quan, toàn diện, đầy đủ của vụ án hình sự. Chú trọng đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực, trau dồi phẩm chất đạo đức cho đội ngũ điều tra viên, thẩm phán, kiểm sát viên và hội thẩm nhân dân. Tăng cường công tác phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng nhằm nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng chống tội phạm, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp. Tạo điều kiện thuận lợi để luật sư tham gia từ quá trình điều tra đến việc tranh tụng tại phiên tòa.

Bạch Dương


TAG:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: