Phóng sự - Ghi chép

Kênh 10A ô nhiễm nghiêm trọng

Thứ Năm, 06/09/2018

Hệ thống công trình thủy lợi đóng vai trò quan trọng trong tưới tiêu, phòng chống hạn hán, lũ lụt, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống của nhân dân. Song, hiện nay, nhiều công trình thủy lợi bị ô nhiễm nghiêm trọng, ảnh hưởng tới khả năng tưới tiêu cũng như sức khỏe và đời sống sinh hoạt của người dân. Kênh 10A chảy qua địa bàn xã Vân Xuân (Vĩnh Tường) là một trong những con kênh điển hình.

Kênh 10A đoạn chảy qua thôn Xuân Húc 1, xã Vân Xuân (Vĩnh Tường) ngập ngụa rác, nước thải đen ngòm. Ảnh: Kim Ly

Kênh 10A là kênh cấp 2, do Xí nghiệp thủy lợi Vĩnh Tường quản lý, có nhiệm vụ cung cấp nước tưới phục vụ hoạt động sản xuất nông nghiệp của bà con nhân dân các xã: Vũ Di, Bình Dương, Vân Xuân và một phần diện tích đất nông nghiệp của huyện Yên Lạc. Riêng tại địa bàn xã Vân Xuân, con kênh này có chiều dài khoảng 2km, chảy qua địa bàn các thôn: Chùa, Đông, Xuân Húc 1… làm nhiệm vụ tưới tiêu cho hàng chục ha đất nông nghiệp cũng như phòng, chống ngập úng cho địa phương trong mùa mưa bão.

Tuy nhiên, thời gian qua, kênh 10A đã trở thành nơi hứng chịu rác thải, hàng trăm m3 nước thải sinh hoạt, chăn nuôi của các hộ dân trong vùng xả thải ra lòng kênh mỗi ngày. Theo tìm hiểu, chúng tôi được biết, tình trạng ô nhiễm môi trường do nước thải (sinh hoạt, bể phốt, nước rửa chuồng trại) xả trực tiếp ra tuyến kênh tồn tại đã lâu. Thực tế này không chỉ gây ách tắc, thu hẹp dòng chảy tiêu, thoát nước phục vụ công tác phòng, chống úng ngập, hạn hán mà còn đe dọa chất lượng nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, làm xấu cảnh quan, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Bà Vũ Thị Lịch, thôn Xuân Húc 1 chia sẻ: Tôi sinh ra và lớn lên ở đây, ngày xưa còn tắm được trên dòng kênh này, nhưng nay rửa tay cũng không dám, hàng ngày, tuyến kênh bốc mùi hôi thối nồng nặc rất khó chịu nhưng vì kênh nằm trong khu dân cư nên người dân vẫn phải "sống chung với lũ".

Có mặt tại đoạn kênh 10A chảy qua địa bàn thôn Xuân Húc 1, theo quan sát của phóng viên, dòng nước đen sì, đặc quánh cùng đủ mọi thứ rác thải ngập ngụa mặt kênh, trở thành nơi sinh sôi của ruồi muỗi, chuột bọ; mùi hôi thối bốc lên nồng nặc. Điều đáng nói là ở 2 bên bờ kênh, nhiều hộ dân vẫn tận dụng khoảng đất trống để trồng và tưới rau bằng chính nguồn nước dưới kênh.

Hàng trăm ống thoát nước lộ thiên của các hộ gia đình tại khu vực này hàng ngày, hàng giờ vẫn xả thải trực tiếp xuống dòng kênh, khiến dòng kênh ngày càng ô nhiễm. Tại thời điểm phóng viên có mặt tại hiện trường, nhiều người dân địa phương vẫn thản nhiên vứt tất cả những phế thải nông nghiệp xuống lòng kênh.

Trong thực tế, hệ thống kênh thủy lợi được xây dựng nhằm cung cấp nước tưới tiêu, giữ gìn môi trường trong sạch cho khu dân cư, thì nay đã trở thành nơi chứa rác, nguy hiểm hơn, vào thời điểm giao mùa có thể trở thành ổ dịch nghiêm trọng, nguy cơ phát tán các dịch bệnh từ dòng kênh đang trở thành nỗi lo của người dân nơi đây. Thế nhưng, không ai khác, chính những người vứt rác thải xuống mương lại phải chịu khổ vì tình trạng ô nhiễm. Liệu chính quyền địa phương có biết sự tồn tại của hàng trăm ống nước thải sinh hoạt này, cũng như vi phạm của các hộ dân nơi đây khi trực tiếp xả thải ra công trình thủy lợi?

Trước sự việc này, ông Lê Văn Bảy, Chủ tịch UBND xã Vân Xuân cho biết: Mặc dù địa phương đã có HTX vệ sinh môi trường thu gom rác thải sinh hoạt với tần suất 2 ngày/lần nhưng việc các hộ dân ngang nhiên vứt rác thải ra kênh và lắp ống xả nước thải sinh hoạt ra môi trường vẫn tồn tại. Chính quyền địa phương đã nhiều lần kêu gọi, tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh, nhưng chỉ những lúc thực hiện theo khung thời vụ, Xí nghiệp thủy lợi Vĩnh Tường mở cống xả nước thì tình trạng này còn hạn chế, khi không bơm nước tưới tiêu, lòng kênh cạn, một số hộ dân ý thức kém vẫn "chứng nào tật đấy" vô tư xả thải xuống kênh, gây ứ đọng.

Theo Nghị định số 104/2017/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống thiên tai; khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, việc vi phạm quy định về đổ rác thải, chất thải vào công trình thủy lợi bị xử phạt cảnh cáo với khối lượng dưới 0,5 m3; phạt tiền từ 300 – 500 nghìn đồng với khối lượng từ 0,5 m3 - dưới 1m3; phạt tiền từ 1 - 2 triệu đồng với khối lượng từ 1m3 - dưới 3 m3; phạt tiền từ 2 - 4 triệu đồng với khối lượng từ 3 m3 - dưới 5 m3; phạt tiền từ 4 - 8 triệu đồng với khối lượng từ 5 m3 trở lên.

Tuy nhiên, ông Bảy cũng trần tình về “cái khó” của địa phương, do số lượng các cơ sở sản xuất nhỏ lẻ dọc công trình thủy lợi lớn, lại phân tán nên khó kiểm soát việc xả thải ra công trình thủy lợi; chưa quyết liệt trong công tác xử lý vi phạm; ý thức chấp hành pháp luật của các cơ sở sản xuất, kinh doanh và người dân còn thấp, trong khi chế tài xử phạt chưa đủ tính răn đe.

Thực tiễn cho thấy, hiệu quả bảo vệ môi trường phụ thuộc rất nhiều vào sự tham gia của cộng đồng. Vì vậy, để chấn chỉnh tình trạng vi phạm Pháp lệnh Khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi, thời gian tới, chính quyền địa phương tiếp tục phối hợp với ngành chức năng rà soát, thống kê những tổ chức, cá nhân xả thải vào hệ thống công trình thủy lợi; tiến hành thanh tra, kiểm tra hoạt động xả thải của các cơ sở trên; mở lớp tuyên truyền thu gom phân loại rác, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân đối với công tác bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng. Xây dựng các hương ước, quy ước cho các thôn, xã có lồng ghép các nội dung về bảo vệ môi trường.

Bảo Anh



TAG:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: