Phóng sự - Ghi chép

Đừng để giá trị của trò chơi dân gian mai một

Thứ Năm, 15/03/2018

Với những giá trị riêng biệt, các trò chơi dân gian đã khẳng định sức sống lâu bền trong tâm thức của mỗi người dân Việt. Mỗi độ Tết đến, Xuân về, các trò chơi dân gian lại được tái hiện sinh động trong các lễ hội truyền thống, thể hiện tâm thế, hồn cốt của dân tộc Việt Nam.

 

Trò chơi dân gian "Bịt mắt bắt dê" được tổ chức tại lễ hội Cướp phết (xã Bàn Giản, huyện Lập Thạch). Ảnh: Trà Hương


 

Vào ngày 20 tháng Giêng hàng năm, người dân các thôn Đồng Vệ, Bích Đại (xã Đại Đồng, huyện Vĩnh Tường) lại nô nức tổ chức lễ hội rước kiệu, nhằm tưởng nhớ công lao to lớn của Đại tướng quân Thiên Tích, người giúp vua Hùng Huy Vương đánh đuổi giặc Ân.

Vào ngày diễn ra lễ hội, bên cạnh rước kiệu (nghi lễ chính), người dân xã Đại Đồng còn tổ chức các trò chơi dân gian, tạo không khí nô nức, phấn khởi. Mỗi năm, xã Đại Đồng lại tổ chức các trò chơi dân gian khác nhau như: Đập niêu, chọi gà, kéo co, cờ người... Trong lễ hội rước kiệu Xuân Mậu Tuất 2018, xã tổ chức trò chơi kéo co, thu hút hàng trăm người thuộc các thôn dân cư tham gia.

Bà Nguyễn Thị Hợi, thôn Đồng Vệ cho biết: “Năm nào tôi cũng đi xem hội. Ngoài rước kiệu thì các trò chơi dân gian đều rất hấp dẫn. Trò chơi kéo co năm nay được tổ chức đã tạo không khí vui vẻ, thoải mái cho nhân dân. Các đội tham gia kéo co đều cố gắng để giành chiến thắng. Song, dù thua hay thắng thì các đội đều vui vẻ ăn mừng. Không khí lễ hội đầy ắp tiếng cười”.

Những năm trước, mỗi dịp hội làng, người dân xã Đại Đồng thường tổ chức trò chơi đập niêu đất. Đây là trò chơi dân gian khá phổ biến ở nhiều làng quê miền Bắc. Những chiếc niêu được treo trên giá, cách vị trí người chơi từ 3 - 5m. Người chơi bị bịt mắt và đứng dưới vạch mốc, dùng chiếc gậy dài khoảng 50cm đập sao cho trúng một trong những chiếc niêu đang treo trên giá. Người đập trúng niêu sẽ có được phần thưởng ghi trong mảnh giấy nhỏ để trong chiếc niêu bị đập vỡ.

Vào ngày mùng 8 tháng Giêng hàng năm, người dân thôn Phù Liễn, xã Đồng Tĩnh, huyện Tam Dương lại tổ chức Lễ hội Đúc Bụt. Đây là lễ hội truyền thống nhằm tưởng nhớ công lao của Ngọc Kinh công chúa, một nữ tướng dưới thời Hai Bà Trưng có công đánh đuổi giặc Hán xâm lược.

Lễ hội diễn ra với các tích trò nhằm gợi nhớ câu chuyện Ngọc Kinh công chúa tập hợp, chiêu mộ binh sĩ, rèn đúc vũ khí, trong đó, đặc sắc nhất là tích trò Đúc Bụt. Lễ hội diễn ra trong 2 ngày, ngoài phần hội chính, xã Đồng Tĩnh còn tổ chức nhiều trò chơi dân gian độc đáo, trong đó, có cờ người.

Cụ Nguyễn Văn Lũ, 85 tuổi, người dân làng Phù Liễn cho biết: "Cờ người thực chất là môn cờ tướng, do người đóng giả các quân cờ. Cờ người thường được chơi ở sân đình, chùa. Mỗi ván cờ có 32 quân, bao gồm 16 nam, 16 nữ đeo biển (tên quân cờ) trước ngực. Hai tướng (tướng ông, tướng bà) mặc đẹp, có 2 cờ đuôi nheo cắm chéo sau lưng và được che lọng. Cờ người là trò chơi dân gian đặc sắc, không chỉ mang tính giải trí mà còn thể hiện tinh thần thể thao trong một cuộc đấu trí".

Ông Dương Văn Minh, Phó Trưởng Ban Quản lý Di tích, Sở VH-TT&DL cho biết; "Các trò chơi dân gian ở Vĩnh Phúc khá phong phú, thu hút đông đảo nhân dân tham gia. Việc tổ chức các trò chơi dân gian đem lại không khí vui tươi trong ngày lễ hội, giúp mọi người hòa nhập và gần gũi nhau hơn.

Tuy nhiên, hiện nay, bên cạnh những trò chơi được người dân bảo tồn, khôi phục, còn có những trò chơi bị mai một hoặc ít được thực hành như: Đánh đu, cờ người, leo cột mỡ, đập niêu đất, bắt vịt, thả diều, thả chim, leo cây chuối, leo cầu ùm...

Trong số hơn 400 lễ hội tiêu biểu của tỉnh, số lễ hội có tổ chức trò chơi dân gian còn tương đối nhiều. Song, ở một số địa phương, việc tổ chức các trò chơi dân gian có xu hướng giảm dần, thay vào đó là tổ chức giao lưu thể thao, các trò chơi điện tử...".

Các trò chơi dân gian không chỉ là những trò vui mà còn chứa đựng những nét đẹp văn hóa và mang giá trị truyền thống của dân tộc. Mỗi người dân, địa phương cần có ý thức giữ gìn, bảo tồn và phát huy giá trị của trò chơi dân gian trong nhịp sống hiện đại.

Bạch Nga




TAG:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: