An ninh - Quốc phòng

Không để "tín dụng đen" lộng hành

Thứ Năm, 07/03/2019

Kỳ I: Những hệ lụy

Không được pháp luật công nhận, song, hoạt động cho vay nặng lãi thông qua các cửa hiệu cầm đồ, cho vay, hỗ trợ tài chính, hay còn gọi là “tín dụng đen” (TDĐ) đang hoạt động công khai từ thành thị đến nông thôn trên khắp địa bàn tỉnh. Nhiều người dân do hiểu biết pháp luật còn hạn chế, một số người nhận thức được rủi ro khi cầm đồ, vay nặng lãi, nhưng vì nhu cầu trước mắt đã “sập bẫy” TDĐ, gây ra nhiều hệ lụy; không ít người vỡ nợ, mất hết nhà cửa, gia đình ly tán, người thân bị đe dọa; thậm chí, từ mâu thuẫn trong việc đòi, xiết nợ đã dẫn đến những vụ án mạng hết sức đau lòng.

Nhiều người sập bẫy

Chưa bao giờ những người có nhu cầu vay tiền “nóng” lại dễ dàng tiếp cận và nhanh chóng có được số tiền mình cần như hiện nay. Với những lời quảng cáo hấp dẫn như: “Cho vay trả góp”, “Hỗ trợ tài chính”, “Cho vay bốc họ, cầm đồ lãi suất thấp”, “A lô là có tiền” "Vay tiền không cần thế chấp"... được dán ở những vị trí dễ quan sát, các cột điện, nhà chờ xe buýt, tường rào, thậm chí ngay cửa nhà dân, kèm theo địa chỉ, số điện thoại liên hệ...

Cán bộ Đội Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an thành phố Phúc Yên phối hợp với Công an phường Phúc Thắng yêu cầu các chủ hộ kinh doanh dịch vụ tư vấn tài chính tháo dỡ biển hiệu. Ảnh Trường Khanh

Người có nhu cầu vay tiền chỉ cần gọi theo số điện thoại trên quảng cáo là được tư vấn và cho vay với những thủ tục hết sức đơn giản, chỉ cần có giấy tờ tùy thân. Người vay có thể dễ dàng tiếp cận nguồn vốn lên đến hàng chục triệu đồng từ cơ sở cầm đồ, cho vay nặng lãi. Biết là lãi suất vay cao gấp hàng chục lần so với vay tại các tổ chức ngân hàng, tín dụng và tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhưng cả bên cho vay lẫn bên vay sẵn sàng chấp nhận, vì lợi nhuận và nhu cầu trước mắt.

Dù biết lãi suất “cắt cổ” và cũng lường trước được hậu quả nặng nề nếu không thanh toán đúng hẹn, song, vì cần tiền gấp, anh Nguyễn Văn H. ở xã Đồng Cương (Yên Lạc) vẫn sập bẫy. Anh H kể: “Do cần tiền trả nợ trong kinh doanh nên tôi vay 20 triệu đồng tại một cửa hiệu cầm đồ trong xã, với lãi suất 5.000 đồng/1 triệu đồng/ngày, số tiền phải trả lãi mỗi ngày là 100 nghìn đồng, tương đương 3 triệu đồng/tháng, gấp khoảng 15 lần lãi suất ngân hàng. Khi đến tháng không trả tiền đúng hẹn, chúng gọi điện, nhắn tin đe dọa, liên tục khủng bố tinh thần, xoay xở đến khi trả hết cho chúng mới thấy lãi nhiều hơn tiền vay ban đầu”.

Lê Xuân M. (sinh năm 1990), trú tại xã Cao Minh (Phúc Yên) không có công việc ổn định, lại ham mê game online nên đã vay nóng số tiền 19 triệu đồng tại một cơ sở hỗ trợ tài chính gần nhà, với lãi suất 2.000 đồng/1 triệu đồng/ngày. Sau một thời gian, cả gốc và lãi đã tăng lên hơn 35 triệu đồng. Do M không có tiền trả nợ nên chủ nợ đã cho người bắt giữ, đánh đập M, ép M phải gọi điện cho người thân trả trước số tiền 20 triệu đồng. Vì thương con nên mẹ M đã phải chạy vạy khắp nơi vay 20 triệu đồng trả nợ. Số tiền còn lại do không có khả năng trả tiếp nên gia đình M đã có đơn trình báo cơ quan công an giải quyết.

Thượng tá Bùi Minh Tiến, Chánh Văn phòng Công an tỉnh cho biết: Các đối tượng cho vay nặng lãi, TDĐ đều lợi dụng sự thiếu hiểu biết, khó khăn về kinh tế của một số người để cho vay với lãi suất “cắt cổ”, lãi được tính theo ngày, nhẹ thì từ 1.000 đồng đến 3.000 đồng/1triệu đồng/ngày, nặng hơn là 5.000 đồng/1 triệu đồng/ngày, thậm chí có trường hợp phải vay với lãi suất 7.000 đồng/1 triệu đồng/ngày. Ngoài vay tiền để kinh doanh, phần lớn các trường hợp tìm đến TDĐ do cờ bạc, vi phạm pháp luật…

Khi đã "sập bẫy" TDĐ, chưa trả được nợ sẽ bị các tổ chức trái phép này "siết nợ", đe dọa, khủng bố tinh thần, cưỡng đoạt tài sản, gây sức ép đối với con nợ và người thân của họ, với các hành vi như: Dọa dẫm bằng lời nói, nhắn tin trên điện thoại, vác loa đến tận cổng gia đình có người vay TDĐ để đòi nợ, mang vòng hoa, quan tài đặt trước cửa nhà người vay, lén lút thực hiện hành vi ném chất bẩn, chất thải vào nhà hoặc sử dụng vũ lực để ép người vay trả nợ…

Nếu vẫn không được trả nợ, các đối tượng tiếp tục cho “xã hội đen” bắt giữ con nợ, đánh đập, ép phải viết giấy vay với số tiền cao hơn gấp nhiều lần… Từ thực tế đó, tình hình tội phạm liên quan đến nạn cho vay nặng lãi, TDĐ đang ngày một diễn biến phức tạp, có chiều hướng gia tăng; đặc biệt, một số vụ việc liên quan đến TDĐ không những vi phạm pháp luật mà còn để lại những hậu quả đau lòng.

Căn cứ theo Điều 201 Bộ luật Hình sự 2015 về tội cho vay lãi nặng:

*Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 5 lần mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự, thu lợi bất chính từ 30 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm.

* Phạm tội thu lợi bất chính từ 100 triệu đồng trở lên, thì bị phạt tiền từ 200 triệu đồng đến 1tỷ đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

* Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm" 

Hệ lụy khôn lường

Cơn bão TDĐ đã và đang làm “chao đảo” nhiều gia đình, khiến nhiều trường hợp sống dở, chết dở, vợ mất chồng, con mất cha, tương lai con trẻ mù mịt… như trường hợp của gia đình chị Nguyễn Thị H, trú tại xã Ngũ Kiên (Vĩnh Tường).

Thu nhập nhiều năm nay của gia đình chị H chỉ trông vào làm nông nghiệp, hết mùa vụ chị và chồng đi làm thuê cho một lò ấp trứng trong xã, với mức thu nhập gần 3 triệu đồng/tháng/người, để nuôi 3 người con đang tuổi ăn, tuổi học và thuốc thang cho bố mẹ già yếu. Bỗng một ngày, chị H và gia đình liên tiếp phải đón tiếp các “đàn em” của chủ nợ đến đòi nợ số tiền chồng chị vay. Ban đầu, gia đình không hợp tác trả nợ vì số nợ quá lớn, tiếp tục chúng thường xuyên vứt trứng thối, đổ dầu luyn, ném mắm tôm vào nhà với mục đích hăm dọa, khủng bố.

Vì quá áp lực, không muốn làm liên lụy đến vợ con, chồng chị là anh Cao Đắc T đã quyết định quyên sinh. Thế nhưng, khoảng 1 tuần sau khi anh T mất, chủ nợ đã cho người ngày đêm vào đòi nợ vợ con anh T, chúng dọa dẫm đủ thứ, yêu cầu phải trả nợ với lý do chồng vay vợ phải trả, bố không trả thì con phải trả nợ thay, nếu không trả thì sẽ cho đàn em xử lý từng thành viên còn lại trong gia đình.

Chị H nghẹn ngào kể: “Không biết chồng tôi vay mượn với mấy người xã hội đen này bao nhiêu, làm gì và từ khi nào. Ban đầu tưởng là vài chục triệu đồng thì tôi cố vay mượn họ hàng để trả cho xong, mẹ con đỡ bị làm phiền. Song, con số báo nợ hàng trăm triệu đồng, chồng tôi thì đã mất, thu nhập của cả gia đình giờ đây chỉ trông chờ vào 3 triệu đồng làm thêm của tôi ở lò ấp trứng, nếu phải bán nhà để trả nợ thì không biết 6 khẩu sẽ ở đâu, còn thằng út, năm nay cuối cấp 3, cháu rất muốn được đi học đại học…”

Không những khiến nhiều gia đình rơi vào cảnh bi kịch, "sóng ngầm" mang tên TDĐ còn là nguyên nhân gây ra một số vụ án nghiêm trọng, gây hoang mang dư luận. Anh Phạm Văn Chiến (sinh năm 1982), trú tại xã Thiện Kế (Bình Xuyên) vay tiền tại cửa hiệu cầm đồ Tùng Dũng (Khai Quang, Vĩnh Yên) do Phùng Đức Nam (sinh năm 1988) trú tại xã Kim Long (Tam Dương) làm chủ. Do đòi nợ nhiều lần không được, ngày 31/3/2017, Nam cùng một số “đàn em” thân cận đi tìm anh Chiến để đòi nợ. Trong quá trình đòi nợ, hai bên xảy ra mâu thuẫn, anh Chiến bị nhóm của Nam dùng súng tự chế bắn tử vong…

Trên đây chỉ là hai trong số rất nhiều vụ việc phức tạp liên quan đến TDĐ. Hiện chưa có con số thống kê trên địa bàn tỉnh có bao nhiêu người đã "sập bẫy" TDĐ, nhưng trên thực tế, ngày càng có nhiều cơ sở TDĐ mọc lên, trong đó, nhiều cơ sở không đủ điều kiện vẫn đang hoạt động không những ở thành thị mà len lỏi cả những vùng nông thôn, làm “chao đảo” nhiều gia đình, gây bất ổn tình hình ANTT.

Hệ lụy gây ra với xã hội đã rõ ràng, nhưng vì sao, loại hình cho vay TDĐ vẫn tồn tại, nguyên nhân do đâu? Việc xử lý các trường hợp vi phạm của cơ quan chức năng ra sao, chúng tôi sẽ cung cấp thông tin tới bạn đọc trong kỳ tiếp theo.

Nhóm PV XDĐ-NC



 












TAG:
Tin tức Mới:

Ý kiến của bạn

Họ tên:
Email: